Türkiye ile Ticaret

03 Eylül 2019

İtalya 2018 yılı itibarı ile Almanya ve Birleşik Krallık’ın ardından ülkemizin en çok ihracat gerçekleştirdiği 3. ülke konumundadır. Türkiye’nin İtalya’ya ihracatında en önemli ürün grubu otomotiv sanayi ürünleridir. Bunu dokumacılık ürünleri, makineler ve elektrikli makineler,  tarım/gıda maddeleri izlemektedir. Türkiye’nin İtalya’dan gerçekleştirdiği 2018 yılı ithalatına bakıldığında ise makine ve elektrikli makineler, otomotiv, plastik ve plastikten ürünler, mineral yakıtlar ve mineral yağlar ilk sırada yer alan ürün gruplarını oluşturmaktadır. İtalya, 2018 yılı verilerine göre Türkiye'nin 5. tedarikçi ülkesi konumundadır

Türkiye-İtalya Dış Ticaret Değerleri (Milyon $)

Yıllar İhracat İhracat
Değişim
%
Genel İhracata Oranı
%
İthalat İthalat
Değişim
%
Genel İthalata Oranı
%
Hacim Denge
2005 5.616,8 20,8 7,64 7.566,3 10,2 6,48 13.183,0 -1.949,5
2006 6.752,4 20,2 7,89 8.663,5 14,5 6,21 15.415,8 -1.911,1
2007 7.480,1 10,8 6,97 9.968,0 15,1 5,86 17.448,0 -2.487,9
2008 7.819,0 4,5 5,92 11.011,5 10,5 5,45 18.830,5 -3.192,5
2009 5.890,5 -24,7 5,77 7.673,4 -30,3 5,44 13.563,9 -1.782,9
2010 6.505,3 10,4 5,71 10.203,7 33,0 5,50 16.709,0 -3.698,4
2011 7.851,5 20,7 5,82 13.549,5 32,8 5,63 21.401,0 -5.698,0
2012 6.372,5 -18,8 4,18 13.559,7 0,1 5,73 19.932,2 -7.187,2
2013 6.718,4 5,4 4,43 13.097,1 -3,4 5,20 19.815,5 -6.378,7
2014 7.141,1 6,3 4,53 12.195,5 -6,9 5,04 19.336,5 -5.054,4
2015 6.887,4 -3,6 4,79 10.756,9 -11,8 5,19 17.644,3 -3.869,5
2016 7.580,8 10,1 5,32 10.226,9 -4,9 5,15 17.807,7 -2.646,1
2017 8.473,5 11,8 5,40 11.360,6 11,1 4,86 19.834,1 -2.887,2
2018 9.560,2 12,8 5,69 10.199,8 -10,2 4,57 19.760,0 -639,7
2018 / (1-7) 5.791,6 17,1 6,02 6.591,1 5,2 4,61 12.382,7 -799,5
2019 / (1-7) 5.4043 -6,7 5,47 4.979,3 -24,5 4,26 10.383,5 425,0

Kaynak: TÜİK, ITC-TradeMap


Türkiye’nin İtalya’ya İhracatında Başlıca Ürünler (1 000 $)

GTİP NO GTİP TANIMI 2016 2017 2018 2017-2018
Değişim
%
2018 Pay
%
  Genel Toplam 7.580.892 8.473.629 9.562.729 12,9 100,0
8703 Otomobil, steyşın vagonlar, yarış arabaları 1.421.294 1.718.744 1.708.191 -0,6 17,9
7208 Demir/çelik sıcak hadde yassı mamulleri-genişlik 600mm. Fazla 146.753 361.517 801.957 121,8 8,4
8704 Eşya taşımaya mahsus motorlu taşıtlar 641.428 612.022 606.158 -1,0 6,3
0802 Diğer kabuklu meyveler (taze/kurutulmuş) (kabuğu çıkarılmış/soyulmuş)
 
477.990 388.625 347.668 -10,5 3,6
8708 Kara taşıtları için aksam, parçaları 269.172 284.657 303.127 6,5 3,2
8702 Toplu halde yolcu taşımağa mahsus motorlu taşıtlar 119.318 147.624 207.562 40,6 2,2
8701 Traktörler 77.754 100.389 181.862 81,2 1,9
7413 Bakırdan ince, kalın, örme vb. Halatlar (elektrik-izole hariç) 71.990 94.604 118.070 24,8 1,2
4011 Kauçuktan yeni dış lastikler 104.585 102.582 111.485 8,7 1,2
5205 Pamuk (dikiş hariç) ipliği (ağırlık; =>%85 pamuk) (toptan) 96.840 105.845 108.465 2,5 1,1
8418 Buzdolapları, dondurucular, soğutucular, ısı pompaları 98.137 121.638 106.398 -12,5 1,1
6109 Tişört, fanila, diğer iç giyim eşyası (örme) 109.977 95.247 94.442 -0,8 1,0
6006 Diğer örme mensucat 81.919 96.645 92.531 -4,3 1,0
8450 Çamaşır yıkama makineleri 94.353 91.129 87.265 -4,2 0,9
6204 Kadın/kız çocuk için takım, takım elbise, ceket vs. 78.341 84.537 85.264 0,9 0,9
6004 Diğer örme mensucat (en>30cm, elastomerik/kauçuk iplik=>%5) 104.143 104.607 81.957 -21,7 0,9
8415 Klima cihazları-vantilatörlü, ısı, nem değiştirme tertibatlı 17.922 30.165 79.090 162,2 0,8
8528 Televizyon alıcıları, video monitörleri ve projektörler 61.394 77.183 78.337 1,5 0,8
8409 İçten yanmalı, pistonlu motorların aksam-parçaları 67.251 78.801 75.195 -4,6 0,8
2529 Feldispat; lösit; nefelin ve siyenit nefelin; florspat 58.416 63.213 74.316 17,6 0,8
2710 Petrol yağları ve bitümenli minerallerden elde edilen yağlar 19.113 14.023 73.972 427,5 0,8
6110 Kazak, süveter, hırka, yelek vb. Eşya (örme) 65.324 64.406 73.513 14,1 0,8
3920 Plastikten diğer levha, yaprak, pelikül ve lamlar 51.543 61.814 73.468 18,9 0,8
2836 Karbonat; peroksikarbonat; amonyum karbomat içeren ticari amonyum karbonat 50.234 58.809 71.983 22,4 0,8
7403 Arıtılmış bakır, işlenmemiş bakır alaşımları 24.701 28.070 71.210 153,7 0,7
8544 İzole edilmiş tel, kablo; diğer izole edilmiş elektrik iletkenleri; fiber optik k 66.748 63.805 69.147 8,4 0,7
6302 Yatak çarşafı, masa örtüleri, tuvalet, mutfak bezleri 72.551 66.449 65.363 -1,6 0,7
7219 Paslanmaz çelikten yassı hadde mamulü (600mm den geniş) 12.428 44.905 64.958 44,7 0,7
8516 Elektrikli su ısıtıcıları, elektrotermik cihazlar (şofbenler) 41.614 47.312 58.846 24,4 0,6
5509 Sentetik devamsız liften iplik (dikiş hariç) (toptan) 39.555 52.516 58.177 10,8 0,6
6005 Çözgü tipi örgülü diğer mensucat 64.015 58.179 54.354 -6,6 0,6
7213 Demir/çelik filmaşin (sıcak haddelenmiş, rulo halinde) 8.288 33.576 53.711 60,0 0,6
7408 Bakır teller 39.635 51.446 53.016 3,1 0,6
5209 Pamuk men (dokuma %85 < pamuklu 200g/m2 den fazla) 63.611 57.329 52.521 -8,4 0,5
0302 Balık (taze/soğutulmuş) 69.525 57.436 52.430 -8,7 0,5
7607 Alüminyumdan yaprak ve şeritler-kalınlık<0, 2mm 32.450 37.802 49.167 30,1 0,5
7209 Demir/çelik yassı mamul, soğuk haddelenmiş kaplanmış (600mm. Den geniş) 7.554 66 46.725 70,695,5 0,5
8451 Dokuma maddelerini yıkama, kurutma, ütüleme makine ve cihazları 23.370 30.125 46.531 54,5 0,5
8403 Buhar kazanları dışında kalan merkezi ısıtma kazanları 26.628 34.243 46.461 35,7 0,5
7306 Demir/çelikten diğer tüpler, borular, içi boş profiller 24.249 37.882 45.748 20,8 0,5

Kaynak: ITC-Trade Map
 

Türkiye’nin İtalya’dan İthalatında Başlıca Ürünler (1 000 $)

GTİP NO GTİP TANIMI 2016 2017 2018 2017-2018 Değişim
%
2018
Pay
%
  Genel Toplam 10.220.108 11.306.054 10.156.024 -10,2 100,0
2710 Petrol yağları ve bitümenli minerallerden elde edilen yağlar 385.750 600.102 612.043 2,0 6,0
8708 Kara taşıtları için aksam, parçaları 576.880 605.777 524.896 -13,4 5,2
8408 Dizel, yarı dizel motorlar (hava basıncı ile ateşlenen, pistonlu) 316.809 317.304 270.341 -14,8 2,7
7113 Kıymetli metaller ve kaplamalarından mücevherci eşyası 200.327 254.401 261.440 2,8 2,6
8803 Balon, hava gemisi, planör vb. Diğer hava taşıtlarının aksam ve parçaları 101.862 195.245 230.257 17,9 2,3
3004 Tedavide/korunmada kullanılmak üzere hazırlanan ilaçlar (dozlandırılmış) 212.518 213.097 223.524 4,9 2,2
8481 Muslukçu, borucu eşyası-basınç düşürücü, termostatik valf dahil 248.792 257.459 206.336 -19,9 2,0
8479 Kendine özgü fonksiyonlu makine ve cihazlar 217.524 173.677 183.868 5,9 1,8
8903 Yatlar, diğer eğlence ve spor teknesi; kürekli kayık, kano 1.462 491.054 174.968 -64,4 1,7
8422 Yıkama, temizleme, kurutma, doldurma vb. İşler için makine, cihaz 179.472 197.980 167.572 -15,4 1,6
8407 Alternatif-rotatif kıvılcım ateşlemeli, içten yanmalı motorlar 99.959 130.553 153.086 17,3 1,5
8419 Isı değişikliği yöntemi ile maddeleri işlemek için cihazlar 168.965 122.950 109.975 -10,6 1,1
8413 Sıvılar için pompalar, sıvı elevatörleri 105.187 112.724 109.099 -3,2 1,1
8704 Eşya taşımaya mahsus motorlu taşıtlar 219.793 193.733 91.387 -52,8 0,9
3901 Etilen polimerleri (ilk şekillerde) 76.522 91.329 90.378 -1,0 0,9
8536 Gerilimi 1000 voltu geçmeyen elektrik devresi teçhizatı 105.942 111.636 89.692 -19,7 0,9
8483 Transmisyon milleri, kranklar, yatak kovanları, dişliler, çarklar 83.749 87.485 88.511 1,2 0,9
8474 Toprak, taş, metal cevheri vb. Ayıklama, eleme vb. İçin makineler 67.460 74.186 86.596 16,7 0,9
3907 Poliasetaller, diğer polieterler, epoksit-alkid reçineler vb (ilk şekilde) 82.621 90.907 81.114 -10,8 0,8
3909 Amino reçineler, fenolik reçineler, poliüretanlar (ilk şekilde) 68.922 73.819 80.987 9,7 0,8
3920 Plastikten diğer levha, yaprak, pelikül ve lamlar 78.574 90.111 77.775 -13,7 0,8
8477 Kauçuk, plastik eşya imal ve işleme makine ve cihazları 107.718 89.467 76.425 -14,6 0,8
3902 Propilen ve diğer olefinlerin polimerleri (ilk şekillerde) 72.331 79.257 75.939 -4,2 0,7
7219 Paslanmaz çelikten yassı hadde mamulü (600mm den geniş) 46.978 54.455 72.463 33,1 0,7
6403 Ayakkabı; yüzü deri, tabanı kauçuk, plastik, tabii, suni vb kösele 75.939 73.192 72.042 -1,6 0,7
8421 Santrifüjle çalışan kurutma, filtre, arıtma cihazları 65.326 68.688 72.006 4,8 0,7
7306 Demir/çelikten diğer tüpler, borular, içi boş profiller 62.763 73.417 68.322 -6,9 0,7
8501 Elektrik motorları, jeneratörler 83.871 82.359 67.810 -17,7 0,7
8414 Hava-vakum pompası, hava/gaz kompresörü, vantilatör, aspiratör 91.827 93.814 67.294 -28,3 0,7
8445 Lifleri hazırlayan, iplik üreten-hazırlayan makineler 41.016 45.942 66.831 45,5 0,7
8428 Kaldırma, istifleme, yükleme, boşaltma makine ve cihazları 72.145 75.259 65.965 -12,3 0,6
3824 Kimya ve bağlı sanayide kullanılan kimyasal ürünler 57.470 69.044 63.039 -8,7 0,6
3402 Yıkama, temizleme müstahzarları-sabunlar hariç 49.619 59.846 62.349 4,2 0,6
8447 Örgü tezgahları, gipür, tül, dantela, file imali makine, cihazları 27.221 51.012 61.850 21,2 0,6
3208 Sentetik polimerler esaslı; susuz ortamda eriyen/dağılan, boya ve vernik 55.570 63.646 61.303 -3,7 0,6
7210 Demir/çelik yassı mamul, kaplı, sıvanmış (600mm. Den geniş) 120.968 94.537 61.192 -35,3 0,6
2106 Tarifenin başka yerinde yer almayan gıda müstahzarları 54.961 61.340 59.325 -3,3 0,6
5112 Taranmış yünden, ince hayvan kılından dokumalar 52.381 54.039 58.981 9,1 0,6
3002 İnsan ve hayvan kanı, serum, aşı, toksin vb. Ürünler 45.309 51.371 57.886 12,7 0,6
8462 Metalleri dövme, işleme, kesme, şataflama presleri, makineleri 41.821 37.772 57.667 52,7 0,6

Kaynak: ITC-Trade Map


İki Ülke Arasındaki Anlaşma ve Protokoller  

Anlaşma Adı

İmza Tarihi

Ekonomik, Endüstriyel ve Teknolojik İşbirliği Anlaşması

16.12.1976

Ekonomik, Sanayi ve Teknik İşbirliği Karma Komisyonu VI. Dönem Mutabakat Zaptı

14.12.1989

Çifte Vergilendirmenin Önlenmesi Anlaşması

27.07.1990

Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması

22.03.1995

 

Türkiye-İtalya Yatırım İlişkileri

Türkiye'nin 2018 yılında yurtdışına gerçekleştirdiği 4 milyar dolar değerindeki toplam yurtdışı doğrudan yatırımda, İtalya 32 milyon dolar ve %0,8 pay ile 9. sıradadır (TCMB).

2018 yılında yurtdışından Türkiye'ye gelen 6 milyar dolar değerindeki toplam doğrudan yatırımda ise İtalya, 509 milyon dolar ve %8,5 pay ile 3. sıradadır (TCMB).

Türkiye'deki İtalyan firmaların sanayi sektöründe ağırlıklı olarak gıda, hazır giyim, kimyasal ürünler, elektrik-elektronik, makine imalatı, mobilya, demir-çelik, otomotivde; hizmet sektöründe ise ticaret, turizm, haberleşme, bankacılık ve yatırım finansmanı üzerine yoğunlaştıkları görülmektedir.

TCMB verilerine göre, 2005-2017 döneminde ülkemizden İtalya’ya gerçekleşen doğrudan yatırım miktarı 276 milyon ABD Doları civarındadır.

Türkiye'nin 2017 yılında yurtdışına gerçekleştirdiği 3,18 milyar $ değerindeki toplam yurtdışı doğrudan yatırımda, İtalya 27 milyon $ %0,8 pay ile 15. sırada yer almaktadır. 2018 yılı 5 ayında Türkiye’den İtalya’ya gerçekleşen yatırım miktarı ise 7 milyon ABD Dolardır.

Türkiye’de kayıtlı şirketlerin İtalya’da 50’den fazla ortaklık veya iştiraki bulunmaktadır.  Özellikle Kuzey İtalya’da Türk vatandaşlarına ait çok sayıda işletme faaliyet göstermektedir. Bununla birlikte, söz konusu işletmeler, diğer Avrupa ülkelerindeki işletmelere kıyasla daha küçük ölçekli yapıdadır.

İtalya’nın önde gelen belli başlı firmalarının Türkiye’de temsilcilikleri mevcuttur. Bunlar arasında bazı önemli firmalar Telecom Italia Mobile (Avea), Fiat, Iveco, Chicco, Merloni, De Longhi, Magnetti Marelli, Pirelli, Ermenogildo Zegna, Astaldi, Trevi, Caltagirone Group (Çimentaş), Banca Intesa, Banca di Roma, Instituto Bancario, Assicurazioni Generali, Barilla Alimentare (Filiz Gıda), Menarini International, Omron Electronics, Inelli Plastik, Scavolini, Veneta Cucina’dır.


İş Konseyi

Türk-İtalyan İş Konseyi 1990 yılında kurulmuştur. İş Konseyi faaliyetleri ortak toplantılar, yatırım seminerleri ve bölgesel toplantılar çerçevesinde sürdürülmektedir. Ticari ilişkiler, ortak yatırımlar, teknolojik işbirliği ve üçüncü ülkelerde işbirliğinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır. İki ülkenin KOBİ’leri arasında işbirliğinin geliştirilmesi potansiyeli mevcuttur. Bu nedenle İtalya ve Türkiye’de bölgesel ve sektörel işbirliği toplantılarına İş Konseyi çalışmalarında ağırlık verilmekte ve her iki ülkede ilgi kuruluşlar ile işbirliği yapılmaktadır. Ayrıca, İtalya’nın Türkiye’deki yatırımlarının artırılması ve GAP bölgesindeki işbirliği olanaklarının değerlendirilmesine yönelik çalışmalar sürdürülmektedir.


İşbirliği İmkanları

Türkiye’nin AB üyeliğini destekleyen ülkelerin başında gelen İtalya, Türkiye'nin Almanya ve Rusya’dan sonraki en büyük üçüncü ticaret ortağıdır. İtalya, aynı zamanda Türkiye’deki en büyük beşinci yabancı yatırımcı konumunda bulunmaktadır. 

Türkiye ve İtalya arasındaki ticari ve ekonomik ilişkiler son yıllarda hızla gelişmektedir. İtalyan Ticaret Odası’ndan yapılan açıklamalara göre, Türkiye İtalya için Çin, Rusya veya Brezilya'dan çok daha önemli bir yatırım ve ticaret ortağı durumundadır. Bunun başlıca nedenleri arasında Türkiye’nin İtalya’ya yakın olması ve komşu olduğu pazarlara girebilmek için önemli bir merkez oluşturmasıdır.

Avrupa Birliği’nin en gelişmiş ekonomileri arasında yer alan İtalya ile Türkiye arasındaki ilişkiler birbirini tamamlar niteliktedir. Tekstil-konfeksiyon, deri, makine imalat, gıda işleme ve kimya sektörleri İtalyan firmalarının işbirliğine son derece açıktır. Bu sektörlerin yanı sıra ambalaj, madencilik, mobilya, otomotiv yan sanayi, elektronik, güvenlik sistemleri, mücevherat, haberleşme, mühendislik, lojistik, metal işleme, gemi inşa, enerji, ulaştırma, çevre projeleri, savunma sanayi, sağlık, finansal hizmetler ve turizm sektörleri de işbirliği potansiyeline sahiptir.

Mutfak ve banyo mobilyası konusunda, Veneta Cucina, Oikas, Scavolini gibi Türkiye’deki varlıklarını mümessillik veya doğrudan satış yoluyla sürdüren İtalya’nın önde gelen banyo ve mobilya üreticileri, Türkiye’ye sadece pazar olarak bakmaktansa burada Türk ortaklarla ihracata dayalı üretim yaparak Çin’in rekabetini aşmayı, komşu ülkelerde (Rusya, Kafkas Ülkeleri, Orta Asya, Kuzey Afrika ve Orta Doğu) müteahhitlik ve konut inşaatına paralel olarak artmakta olan mobilya talebini karşılamayı, pazardaki yerlerini korumayı ve talebi artan mobilya pazarından daha fazla pay almayı hedeflemektedirler.

Mobilya sektöründe diğer bir işbirliği alanı, mobilya yan sanayinde oluşturulabilecek imkânlardır. Türkiye’de mobilya sektörünün en önemli sorunlarından biri, her üreticinin doğrudan tüketiciye ulaşmak isteği ile nihai ürün imal etmek arzusu nedeniyle gerekli yan sanayinin oluşmamasıdır. Ardeco, Artesi, Dierre gibi İtalya’nın önde gelen dolap ve kapı sistemleri, banyo dolap sistemleri varlıklarını mümessillik yoluyla sürdürmektedir. Mobilya sektörünün öne çıkan üreticilerinin markalaşma yatırımını yapmış satış ve dağıtım uzmanlığı olan İtalyan firmalarıyla yan sanayi alanında yapacağı ortak yatırımlar sektörü uluslararası pazarda daha rekabetçi duruma getirebilecektir. Söz konusu işbirliğinin gerçekleşmesi durumunda yurtiçi kalitemizin yanı sıra ihracat imkanlarımızın da gelişmesi mümkündür.

Bir diğer işbirliği alanı da konut inşaatı ve yeni yatırımlara paralel artış gösteren mermer sektörüdür. Mobilya talebinin artışı için sözü geçen faktörler mermer sektörü için de geçerlidir. İtalya Türkiye’den blok halinde mermer ithal ederek işlenmiş ürünleri ihraç etmektedir. Bu kapsamda, Türkiye’de mermer işlemesine yönelik yapacakları yatırımlarla komşu ülke pazarlarından daha fazla pay almak istemektedirler.

Ayakkabı sektöründe İtalya, Çin’in uluslararası pazarda hızla artan rekabetin ve avronun değerinin artmasına paralel olarak dünya pazarında hızla pay kaybetmektedir. İtalya bu tehditlere paralel olarak dünyada tasarım, üretim ve ihracatında söz sahibi oldukları ayakkabı sektöründeki mevcut durumlarını koruyabilmek amacıyla üretimlerini Türkiye’de ayakkabı sektörünün yoğunlaştığı İstanbul, Bursa, İzmir, Manisa, Denizli, Konya, Ankara, Kayseri, Isparta, Hatay, Gaziantep, Şanlıurfa, Kahramanmaraş, Malatya, Trabzon ve Samsun yörelerine kaydırmak konusunda eğilimlidirler.

Gıda alanında ise, Türkiye, İtalyan firmalar açısından geniş iş fırsatları sunmaktadır. Özellikle Amerika, AB ülkeleri ve Uzak Doğu ülkelerinde pazarı üretim, tüketim ve ticaret hacmi bakımından hızla artmakta olan organik tarım ve hayvancılık ürünleri ticaret hacmi bakımından hızla artmakta olan organik tarıma geçiş için gerekli olan faktörlere en iyi cevap verebilen ülkelerden biridir. Türkiye organik tarım alanında dünya üretiminde ve ihracatında söz sahibi olduğu fındık, incir, üzüm, zeytinyağı, pamuk gibi ürünlerini dış pazarlarca talep edilen miktarlarda üretmekte ve ihracata dayalı sözleşmeli yetiştiricilik sistemini benimsemektedir.


Fuar Katılımları

https://www.ticaret.gov.tr/ihracat/fuarlar