Kuruluş, Unvan Değişikliği, Ana Sözleşme, Fesih

30 Temmuz 2019
KURULUŞ, UNVAN DEĞİŞİKLİĞİ, ANA SÖZLEŞME, FESİH
 
A. Kuruluş
 
Yeni bir esnaf ve sanatkâr odası kurmak istiyorum. Nasıl bir yol izlemeliyim?
 
Herhangi bir meslekte ihtisas odası kurulması için başvuruda bulunmak isteyen esnaf ve sanatkârların https://ticaret.gov.tr/data/5d4057ea13b8762a64e9060e/ced87f735141cf4da4401827ff8db11c.pdf adresinde yer alan meslek kollarını inceleyerek kurulması istenen oda unvanını bu meslek kollarına uygun olarak belirlemesi, söz konusu meslekten aktif sicil ve vergi kaydının bulunması gerekmektedir.

İhtisas odası kurabilecek sayıya ulaşamayan (en az 500 kişi) değişik mesleklerdeki esnaf ve sanatkârlar karma oda kurma başvurusunda bulunabilirler. Bunun için başvuruda bulunan kişinin faaliyet gösterdiği meslekle ilgili kayıtlı olabileceği bir ihtisas odasının olmaması gerekir.

Başvuru sahiplerinin Genel Müdürlüğümüze hitaben yazacakları dilekçede kurulması istenen odanın unvanını açıkça belirterek, kimlik ve iletişim bilgileri ile birlikte taleplerini göndermeleri yeterlidir.

Kuruluş başvurusu kurucu üyeler adına tek bir kişi tarafından yapılmalıdır.

5362 sayılı Kanuna göre yapılacak inceleme sonucunda başvuru sahibine oda kurma talebinin uygun bulunup bulunmadığı yazılı olarak bildirilir.

İlçemizde oda bulunmadığı için ilçede faaliyet gösteren esnaf ve sanatkârlar il merkezindeki odalara kayıt ediliyor. İlçemizde oda kurulabilir mi?
 
5362 sayılı Kanuna göre Odalar, oda kurulmak istenen yerde çalışmakta olan sanat,  hizmet ve meslek sahipleri ile esnaftan en az 500 kişinin isteği ve Bakanlık izni ile kurulur. Aynı Kanunun 5 inci maddesine göre, Birden fazla ilçe bulunan büyükşehir il merkezlerinde kurulan odaların çalışma bölgesi büyükşehire dahil ilçelerin idari sınırlarıdır. Aynı çalışma bölgesinde, faaliyet konusu aynı olan birden fazla oda kurulamaz.

Dolayısıyla, büyükşehir statüsündeki illere bağlı ilçeler büyük şehir il merkezindeki odaların çalışma bölgesine dahil olduğundan, bu tür ilçelerde yeni bir oda kurulması mümkün değildir.
Büyükşehir olmayan iller kapsamındaki ilçelerde Kanunda belirtilen sayı karşılanabiliyorsa yeni bir oda kurulabilir.

Oda kurma talebim uygun bulundu. Bundan sonra yapılması gereken işlemler nelerdir?
 
Oda kurma talebi uygun bulunan esnaf ve sanatkârlara yazılı olarak kuruluş işlemlerini başlatmak üzere yetki verilir. Yetki sahibi e-devlet uygulaması üzerinden https://www.turkiye.gov.tr/gtb-esnaf-ve-sanatkarlar-bilgi-sistemi linkini takip ederek ESBİS’e giriş sağlar ve “Sanal Oda” sekmesine odaya üye olabilecek esnaf ve sanatkârların bilgilerini elektronik ortamda girmeye başlar. Bu işlemin yetki verildikten sonra en geç 6 ay içerisinde tamamlanması gerekir, aksi halde verilen yetki iptal edilir.
Üye ekleme işlemlerinin tamamlanması üzerine Genel Müdürlüğümüze bilgi verilir ve ESBİS üzerindeki sanal odada ekli esnaf ve sanatkarlardan oluşan kuruluş tutanağı ve oda ana sözleşmesi ESBİS aracılığıyla temin edilerek 5’er nüsha halinde odanın çalışma bölgesindeki sicil müdürlüğüne teslim edilir.

Bundan sonra kuruluş tutanağı ve ana sözleşmelerin imzalanması sicil müdürünün sorumluluğunda olup imza işlemlerinin de en geç 6 ay içerisinde tamamlanması gerekmektedir.

Sicil müdürlüğündeki imza işlemlerinin tamamlanması sonrasında kuruluş evrakı Ticaret İl Müdürlüğü aracılığıyla Bakanlığımıza gönderilir.
 
Odanın kuruluşu Bakanlıkça onaylandıktan sonra oda ne zaman faaliyete geçer?
 
Oda, Bakanlıkça onaylandığı tarihten itibaren tüzel kişilik kazanır ancak faaliyete geçebilmesi için kuruluşunun onaylandığı tarihten itibaren en geç 90 gün içerisinde kuruluş genel kurulunu yaparak oda organlarını oluşturması gerekir.

B. Unvan Değişikliği

Odamıza daha önce kayıt olunabilen mesleklerdeki esnaf ve sanatkârlar artık başka odalara kayda yönlendiriliyor. Bu mesleklerin tekrar odamıza kaydedilebilmesi için unvan değişikliği yapabilir miyiz?
 
 Odaların unvan değişikliği https://ticaret.gov.tr/data/5d4057ea13b8762a64e9060e/bc9427f06ce3265e4256f8d80d963020.pdf linkinde yer alan Tebliğ hükümlerine tabidir. Unvan değişikliği şartlarından biri de Odaların ihtisas yapısının bozulmamasıdır. Bu nedenle, Esnaf ve Sanatkar ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunun 3 No’lu Kararına göre ESBİS üzerinde yapılan güncelleme sonucunda herhangi bir meslek odanın ihtisas alanı kapsamından çıkarılmış ise bu mesleğin unvan değişikliği yolu ile kazanılması mümkün değildir.

İlçede faaliyet gösteren tek oda durumundayız. Karma oda olarak Federasyon üyesi olmadığımızdan dolayı plaka ve basılı evrak satış yetkimiz bulunmamaktadır. Bunun için unvan değişikliği yaparak “Ulaştırma Hizmetlerine” ilişkin ibareleri Oda unvanımıza ekleyebilir miyiz?
 
Karma odaların unvan değişikliği yapmaları mümkün olmakla birlikte unvan değişikliği talebinin 5362 sayılı Kanunun “Çalışma bölgesi” başlıklı 5 inci maddesi ve https://ticaret.gov.tr/data/5d4057ea13b8762a64e9060e/bc9427f06ce3265e4256f8d80d963020.pdf  linkinde yer alan Tebliğ hükümlerine uygun olması gerekmektedir. Büyükşehir statüsündeki illere dahil ilçelerdeki karma odalar, il merkezinde ulaştırma hizmetlerine ilişkin bir oda bulunuyorsa unvanlarına bu tür ibareleri ekletemezler.
 
Mevcut durumda unvanında “….” İbareler olan odalar olmasına rağmen bizim odamızın benzer unvan değişikliği talebi neden reddedildi?
 
5362 sayılı Kanunun Geçici 1 inci maddesine göre bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce kurulmuş bulunan oda,  birlik,  federasyon ve Konfederasyonun tüzel kişilikleri bu Kanunda öngörülen şartları yerine getirmeleri kaydıyla devam eder. Ancak yeni kurulacak odaların unvanları belirlenirken veya unvan değişikliği taleplerinde bulunurken yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine göre değerlendirme yapılmaktadır.

Odamızın gerçekleştirdiği unvan değişikliği sonrasında “…” mesleğindeki esnaf ve sanatkârların yeni oda kayıtları odamıza yapılmasına rağmen diğer odalarda bu meslekten kaydı bulunan esnaf ve sanatkârların aktarımları neden yapılmadı?
 
Mevcut durumda başka odalarda kayıtlı olan ancak unvan değişikliği yapan odaya kaydedilmesi gereken üyelerin aktarımları ESBİS üzerinden otomatik olarak yapılamaz. Unvan değişikliği yapan oda tarafından İl Müdürlüğüne başvuruda bulunularak mutabakat komitesi toplanması talep edilmelidir. Ancak komite kararı sonucunda üyeler aktarılabilir.

Odamızın unvan değişikliği genel kurulda kabul edildi ancak ESBİS üzerinde unvanımız değişmedi. Neden?
 
Oda unvanının ESBİS üzerinde değiştirilmesi için unvan değişikliğinin genel kurulca kabul edildiğine dair bilgi verilen bir üst yazı ile birlikte genel kurul toplantı tutanağının ve ilan edilen gündemin toplantı tarihinden itibaren en geç 1 ay içerisinde Bakanlığımıza gönderilmesi gerekmektedir.

C. Ana Sözleşme

Ana sözleşmemize arşiv kayıtlarında rastlayamadık ESBİS üzerinden temin edebilir miyiz?

Meslek kuruluşlarının Bakanlık onaylı ana sözleşme örnekleri Genel Müdürlüğümüze yapılan yazılı başvuruya istinaden gönderilir.

D. Fesih/Tasfiye

Odamızın üye sayısı 100’ün altında olmasına rağmen fesih davası henüz sonuçlanmadı. Odanın tasfiyesi yapılabilir mi?
 
Odaların tasfiye işlemleri 5362 sayılı Kanunun 15 inci maddesine tabi olup haklarında kesinleşmiş bir fesih kararı bulunmayan odalar tasfiye edilemezler, ESBİS üzerinde aktif durumda kalmaya devam ederler, genel kurul toplantısı yapabilirler.

Odamızın mahkemece feshine karar verildi ancak ilçede bulunan tek odayız. Odamızın fesih kararı Bakanlıkça iptal edilebilir mi?
 
Mahkemece aleyhinde kesinleşmiş bir fesih kararı verilen odaların fesih kararının Bakanlıkça iptal edilmesi mümkün değildir. Mahkeme kararları kesindir.

Birliğimize bağlı odanın feshedilmesi sonrasında tasfiye işlemleri sırasında odanın malvarlığının borçlarını karşılayamaması durumunda odanın borçlarının akıbeti ne olacaktır? Bu borçlardan Birliğimiz sorumlu mudur?
 
Birlikçe görevlendirilen heyet tarafından; feshedilen odanın borçlarının kendi varlıklarından ödenip, alacakları tahsil edildikten ve tasfiye giderleri de karşılandıktan sonra kalacak meblağ ile ayni haklar ve odaya ait her türlü defter, evrak, resmi mühür ve demirbaş eşya, bir tutanakla Birliğe devredilir.

Odaların kendi varlıklarından borçlarının ödenememiş olması halinde ise bu borçlar Birliğe devredilemez. Alacaklıların genel hükümlere göre (aciz hali) işlem yapılır.