Ticari Elektronik İletiler

Elektronik iletişim araçlarıyla yapılan ticari iletişime dair bilgi verme yükümlülüklerine ve ticari elektronik iletilerde uyulması gereken hususlara ilişkin bilgiler

5/11/2014 tarihli ve 29166 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, 1 Mayıs 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Kanunun uygulanmasına ilişkin hazırlanan “Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik Taslağı”nda elektronik iletişim araçlarıyla yapılan ticari iletişime dair bilgi verme yükümlülükleri ve ticari elektronik iletilerde uyulması gereken usul ve esasların düzenlenmesi amaçlanmıştır.

 

Yönetmelik yalnızca ticari nitelik gösteren iletilere uygulanmaktadır. Devletin, mahalli idarelerin ve diğer kamu tüzel kişilerinin kamuoyunu bilgilendirmek amacıyla gönderdikleri iletilere, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu kapsamındaki işletmecilerin abone ve kullanıcılarına; münhasıran kendi mal ve hizmetlerini tanıtmak amacıyla gönderdiği ticari elektronik iletilere, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile kamuya yararlı dernekler ve vergi muafiyeti sağlanan vakıfların, kendilerine ait ticari işletmelerin faaliyetleriyle ilgili olarak, üyelerine gönderdiği iletilere, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun hükümlerine göre radyo ve televizyon yayıncılığı yapan kuruluşlarca, kamuoyunu bilgilendirmek ve eğitmek amacıyla yapılan yayın hizmetlerine ilişkin bilgilendirme iletilerine, vakıf üniversitelerinin öğrencilerine ve bunların velilerine gönderdiği iletilere uygulanmamaktadır.

 

Yönetmelikle; ticari iletişimin kuralları, elektronik iletişim araçlarıyla gönderilen SMS ve e-posta ile telefon araması yoluyla yapılan ticari elektronik iletilere ilişkin hususlar ve bunların yapılmasına elektronik ortam sağlayan aracı hizmet sağlayıcıların yükümlülükleri belirlenmektedir.

 

Ticari elektronik iletilere ilişkin onay belirli usul ve esaslara göre alınmaktadır. Onay, ticari elektronik ileti gönderilmeden önce sadece hizmet sağlayıcı tarafından alınmakta ve alıcı reddetme hakkını kullanıncaya kadar geçerlidir. Tacir veya esnaf olan alıcıların elektronik iletişim adreslerine gönderilen ticari elektronik iletiler için ise önceden onay alınması zorunlu değildir. Ancak, tacir ve esnafların reddetme hakkını kullanması halinde onayları alınmadan ticari elektronik ileti gönderilememektedir.

 

Ayrıca alıcının elektronik iletişim adresine ticari elektronik ileti gönderilerek onay talebinde bulunulamamaktadır.

 

Yönetmelik, aracı hizmet sağlayıcıların hukuki sorumluluğunu da açıklamıştır. Hizmet sağlayıcı, önceden onayını aldığı alıcılara ticari elektronik iletileri kendisi gönderebileceği gibi aracı hizmet sağlayıcılar vasıtasıyla da gönderebilmektedir. Aracı hizmet sağlayıcılar başkaları adına, onların mal ve hizmetlerini tanıtmak, pazarlamak ya da işletmesini tanıtmak amacıyla ticari elektronik ileti göndermek için onay alamamaktadır.

 

Şikâyet başvuruları ise, elektronik ortamda kolay, hızlı ve etkin bir şekilde Bakanlık internet sitesindeki şikayet portalı üzerinden ya da dilekçe ile ticaret il müdürlüklerine ve ticari elektronik iletinin gönderildiği tarihten itibaren üç ay içinde yapılmaktadır.

 

Ticari elektronik iletilere ilişkin şikâyetlerin hızlı ve etkin bir biçimde sonuçlandırılabilmesi amacıyla “Ticari Elektronik İleti Şikâyet Sistemi (TİSS)” oluşturularak 07/07/2015 tarihinde aktif hale getirilmiş ve 19/11/2015 tarihinde bu Sistemin e-Devlet sistemine entegrasyonu tamamlanmıştır.

 

Ticari Elektronik İleti Şikâyet Sistemi üzerinden yapılan başvuruların önemli bir bölümü dolandırıcılık, cinsel ürün, cinsel sohbet ve bahis/kumar içerikli iletilerdir. Vatandaşlarımızı ciddi anlamda mağdur eden ve içeriğinde ticari unsurlardan ziyade suç unsurları barındıran söz konusu iletiler dönemsel olarak Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumuna, Emniyet Genel Müdürlüğüne, Gençlik ve Spor Bakanlığı Spor Toto Teşkilat Başkanlığına, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna ve Kişisel Verileri Koruma Kurumuna intikal ettirilmektedir.

 

Diğer taraftan, 24/3/2016 tarihli ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında vatandaşlarımızın açık onayı alınmadan gönderilen her türlü ileti ile ilgili Kişisel Verileri Koruma Kurumuna başvurabilecekleri değerlendirilmektedir. İlgili kişilerin rızaları alınmadan gönderilen ticari elektronik iletilere ilişkin olarak iletiyi yönlendiren veri sorumluları ile veri sorumları adına ticari elektronik iletiyi göndermek amacıyla ilgili kişinin açık rızası bulunmaksızın bu verileri kullanan veri işleyenlerin, söz konusu faaliyetlerini 6698 sayılı Kanunun 15’inci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca derhal durdurması gerektiği aksi takdirde Kanunun 18’inci maddesi hükümleri çerçevesinde, Kişisel Verileri Koruma Kurumu tarafından 25.000 Türk lirasından 1.000.000 Türk lirasına kadar idari para cezası uygulanacağı belirtilmiştir.